fbpx

(Openbaar) vervoer in Havana

Havana is groot, heel groot. Het is niet voor niets de grootste stad in de Caraïben. 3 miljoen inwoners zonder noemenswaardige hoogbouw. Hier een artikel over Havana.

Als je meer wilt zien dan Havana Veilla (wat door de Cubanen simpelweg Habana genoemd wordt), Centro en een stukje Vedado, zal je een of andere vorm van transport moeten nemen.  

Gelukkig heeft Havana een grote variatie van dingen die bewegen die je van A naar B kunnen brengen en terug. 

In dit artikel neem ik als voorbeeld dat je van Vedado naar Habana wilt en heb ik de verschillende transportmogelijkheden gerangschikt naar prijs, snelheid en comfort. 

Da’s pas een Taxi

Taxi

De allerduurste manier om naar Habana te gaan is ‘Si’ zeggen tegen de man die je op straat aanspreekt of je een ‘taxi barato’wilt. Baratobetekent dan wel ‘goedkoop’ maar dit kost je gewoon een tientje meer dan een gewone ‘dure’ taxi.  

Zelf je taxi vinden dus. Taxi’s zijn duidelijk herkenbare gele auto’s van verschillende leeftijd en allemaal vragen ze in eerste instantie tussen de 10 en de 20 CUC. Met een beetje onderhandelen kom je uit op 6 tot 8. 

Comfort **** Prijs **** Snelheid ****

Motortaxi

De motortaxi wordt steeds populairder. Het nadeel is dat hij maar één of twee personen mee kan nemen (in geval van zijspan). Een Cubaan neemt hem voor 1 CUC, ik voor twee en jou berekenen ze 3 (alles erboven is werkelijk overdreven). 

Comfort * Prijs *** Snelheid ****

Oude taxi’s

Iets goedkoper zijn de oude Amerikaanse auto’s die als ‘Taxi Directo’ rondrijden. Er staat Taxi Libreop een sticker op hun voorruit. Je hand opsteken maar je zult niet hoeven te zoeken want ze hebben je al lang gezien.  4 CUC zou het moeten doen. Maximaal 5.

Comfort ** Prijs *** Snelheid ****

Vaste route taxi

Na de ‘moderne’ (hahaha) taxi komt de vaste route taxi in beeld. Vrijwel alle oude Amerikaanse auto’s die 23 afrijden en geen taxi libre op hun voorruit hebben, gaan naar Havana als vaste route taxi. Om deze aan te houden steek je je arm horizontaal uit en roep je ‘Habana’. Je deelt deze taxi’s met andere passagiers en ze zetten je af op hun eindpunt of als jij aangeeft dat je eruit wilt. Dit was een van mijn favoriete vervoersmiddelen. (Zie taxi-oorlog in Havana). Deze taxi kost 10 MN dus ongeveer 40 CUC cent.

Comfort ** Prijs ** Snelheid ***

Taxi Rutero

Taxi rutero

Alle gele busjes en mini-vans rijden als Taxi Rutero vaste routes met de bestemming op de voorruit aangegeven. Ze hebben airco, goede stoelen en meestal heb je nog een stoel ook. Van Vedado moet je een Taxi Rutero hebben die Prqe Curita aangeeft. Dat is vlak achter het Capitolio.  Mocht je ergens anders heen willen vraag het aan een Cubaan, die wil je met plezier je bestemming uitleggen J. Kost 5 MN per persoon en is tegenwoordig mijn favoriete vorm van vervoer. Snel, goedkoop en efficiënt!

Comfort *** Prijs * Snelheid **

Bus (Gua-Gua)

Vrijwel alle bussen die over 23 in Vedado rijden gaan naar Oud Havana. Voor de zekerheid gewoon even vragen aan de chauffeur. Cubaanse bussen willen wel eens behoorlijk vol zijn. Pas op zakkenrollers want de inhoud van jouw zakken is goud waard 🙂

Cubanen noemen de Bus een GuaGua (spreek uit WaWa

Prijs 1 Peso (of eigenlijk 40 Peso cent, hoe je met één Peso twee ritjes maakt lees je bij Cubaans werk.) 

Comfort * prijs (weet niet hoe ik een kwart ster geef) Snelheid * (slecht één ster voor snelheid want Cubaanse bussen stoppen ook op andere plekken dan hun haltes om mensen in en uit te laten stappen.)

Alle bussen hebben speciale, gele, stoelen voor minder validen en zwangere vrouwen. Het wordt niet op prijs gesteld als je daar gaat zitten al zal niemand wat zeggen tegen een buitenlander.

Wat je verder nog moet weten:

Hoe je omgaat met de Jineteros

en

Waarom er geen twee valuta zijn.

Van A naar B op Cuba

5 Manieren om door Cuba te reizen

Behalve de huurauto en de bus zijn er nog meer manieren om Cuba te doorkruisen. Hier een lijst van duur en snel naar goedkoop en wat lastiger:

Huurauto.

De snelste en veruit de duurste manier is een auto huren. Auto’s zijn schaars en duur. Zie post over de huurauto voor de angels en valkuilen

Links de huurauto, te herkennen aan de T op het nummerbord.

Bus

Er zijn twee manieren (voor jou als tourist) om de bus te nemen:

1 Excursie:

Gewoon een willekeurig hotel binnenlopen, naar de toeristen desk gaan en een excursie boeken naar de plaats waar je heen wilt. Het heeft geen enkele zin drie hotels af te lopen om een betere prijs te vinden. Alle prijzen zijn exact gelijk.

Boek een excursie, betaal en zorg dat je op de opgegeven tijd in de lobby zit.

2 De Viazul

De natuurlijke reflex van iedereen die geen auto wil huren is: ‘We nemen de bus.’ Overal ter wereld is dat de meest logische oplossing om tussen verschillende steden te reizen. Niet op Cuba! 

De bus is lastiger en duurder dan een taxi (zie hieronder). De Viazul (toeristenbus) is redelijk betrouwbaar en goed betaalbaar maar best lastig. Neem als je de bus neemt een trui mee want de airco staat altijd op VOL..

Een paar weetjes over de Viazul:

  • Minimaal half uur van tevoren aanwezig zijn.
  • Maximaal gewicht bagage 20 kilo (met een beetje smeergeld kan er veel meer mee.)
  • Online boeken kan maar is lastig en niet altijd even betrouwbaar.
  • Er zijn wel kaartjes beschikbaar, ondanks dat veel mensen je wijs proberen te maken dat dat niet zo is om je een taxi aan te smeren.
  • Drink niet te veel. Er is meestal wel een WC aan boord maar die is meestal defect. De bus stopt elke 2 tot 3 uur voor een pauze… Gebruik die :-).

Belangrijk detail: Het Viazul station is verhuisd in April ’19 en je moet nu naar het centrale busstation op de hoek Boyeros en 19 Mayo (vlak bij het Plaza de Revolucion) om een kaartje te kopen en de bussen vertrekken vanaf daar. Er rijden (voorlopig) gratis pendelbussen van het oude naar het nieuwe busstation omdat informatie een schaars goed is weten heel veel toeristen dit nog niet. En dat kan nog wel even duren.

Taxi

Huurauto’s zijn lastig te vinden omdat Cubanen ze huren om er taxi mee te rijden. Ze huren met zijn tweeën en rijden 24/7 taxi door het hele land. Ze tanken illegale benzine (die stukken goedkoper is) en doen helemaal niets aan onderhoud. Dat brengt de kilometerprijs behoorlijk omlaag. Een taxi haalt je thuis op en brengt je tot de drempel van je bestemming. 

Er zijn verschillende manieren om een taxi (al dan niet ‘collectivo’ wat gedeeld betekent) te krijgen. Vraag het je huisbaas die dan, afhankelijk van hoe naïef je eruit ziet, 20 tot 80 boven op de prijs zet als zijn commissie. De portier van het hotel doet hetzelfde. De onderhandelaars bij het busstation zijn iets bescheidener en hun dienst kost je, zonder dat je het merkt, tussen de 10 en 15 p.p.

Een betere oplossing in de conclusie hieronder.

Rechts de taxi, te herkennen aan de T op het nummerbord.

Taxi versus Bus

Voor dit voorbeeld neem ik twee personen die van Havana naar Viñales willen.

Bus: De dag voor je vertrekt ga je naar het busstation (tientje met de taxi) en gaat daar in de rij staan om een kaartje te kopen (12 p.p.). Dat kan ff duren. Dan neem je de taxi terug naar Havana Veilla of Vedado (weer n tientje) en de volgende dag neem je een taxi (tientje), wacht minimaal een uur, stapt op de de Bus naar Viñales alwaar je een taxi neemt naar je huis (vijfje). Bus lijkt goedkoop maar met twee heb je minimaal een halve dag verspeeld en 59 CUC uitgegeven voor de reis.

Als je nou van tevoren regelt dat een taxi je thuis op komt halen en je op de drempel van je volgende Casa aflevert dan spaar je een beetje geld en vooral veel tijd uit. Tijd is belangrijk op vakantie!

Hier komt de start-up ZunZunCar in beeld. Ze regelen taxi’s (al dan niet collectivo) voor een redelijke prijs. Je gaat naar de site, vult je reiswensen in, betaalt en je taxi rijdt, keurig op tijd voor Cubaanse begrippen, bijna punctueel voor. Viñales kost pp 27 dus dit is 5 goedkoper en veel veel sneller.

Ook gaat ZunZun voor je in de rij staan bij de Viazul. Dat kost je 10 per kaartje en bespaart je tussen de 10 minuten en 2 uur.

Heb zelf de afgelopen 10 jaar geen Viazul meer van binnen gezien.

Cubaanse Collectivos.

Waar de collectieve taxi’s van ZunZun je thuis ophalen en je afleveren op je volgende adres rijden Cubaanse Collectivos van standplaats naar standplaats. Zo’n standplaats heet een Piquera en elke stad heeft er een aantal. (Schat dat Havana er 20 heeft. Vraag naar ‘La Piquera por (vul je bestemming in) en iedereen kan je de weg wijzen. 

Piquera met vrachtwagens die 5 kosten

Terug naar het voorbeeld van Viñales: Een van de Piqueras voor Viñales ligt tegenover het centrale busstation. Daar staan vrachtwagens met bus stoelen te wachten die passagiers naar Pinar del Rio brengen voor 5 CUC pp. Daar neem je dan een Almendron naar Viñales voor 40 pesos. Kosten van de hele reis 6.60 CUC pp.

Nog goedkoper en langzamer

Ga naar de kruising Boyeros en 1 anillo en stap daar op een vrachtwagen. Deze hebben, in tegenstelling tot de vrachtwagens bij de piqueras, houten banken in plaats van stoelen. Voor 20 Pesos zit je vier uur op een houten bank en je billen worden beurs. Je beurs blijft echter gevuld! Vanuit Pinar neem je dan een vrachtwagen naar Viñales voor 10. Totale kosten 30 Pesos pp en dat is iets meer dan 1 CUC! Reken op een hele dag.

Zelf heb ik 5 jaar geleden besloten nooit meer een vrachtwagen te nemen als ik meer dan 20 kilometer moet reizen en ik raad je aan van mijn ervaring te leren.

Advies

Mijn advies zou ZunZun zijn. Taxi’s zijn het snelst en comfortabelst. Je wilt op je vakantie niet een hele dag besteden in een vrachtwagen om een tientje uit te sparen.

Boek in ieder geval voor je eerste reis, Havana uit is het lastigst, via ZunZun. Daarna begin je met het spel op straat om taxis te nemen. Het kan goedkoper maar niet sneller of comfortabeler. Gewoon invullen van waar naar waar je wilt, wanneer en met hoeveel mensen. Afrekenen en je taxi komt op het gewenste moment voorrijden.

Kind en was.

Leesadvies:

Cubaans geld is niet wat het lijkt.

Hoe ga je om met die vermaledijde Jineteros?

Cuba Orkanen!

Het orkaanseizoen op Cuba loopt van 1 juni tot eind november. Hoe gevaarlijk is dat voor je vakantie?

Kans op een Orkaan.

De term ‘seizoen’ is misleidend. In het tulpenseizoen is de kans dat je een veld tulpen tegenkomt heel groot. In het orkaanseizoen is de kans op een orkaan erg klein maar niet nul. Buiten het orkaanseizoen is de kans NUL.

Gemiddeld wordt Cuba eens in de drie-vier jaar getroffen door een orkaan. (Da’s een ruwe schatting.) Maar Cuba is groot en de meeste orkanen trekken van zuid naar noord over het eiland. 80% van Cuba merkt over het algemeen helemaal niets van het overtrekken van een orkaan, behalve dat er een paar hoosbuien uit de lucht komen. Irma (2017) was trouwens een bitch en trok van oost naar west langs vrijwel het hele eiland en was enorm groot!

Irma was de grootste orkaan ooit!

Ik woon inmiddels in totaal zo’n 8 jaar op Cuba en heb nog nooit een orkaan meegemaakt. Dat is geen betrouwbare statistiek maar zegt natuurlijk wel wat.Wel eens een tropische depressie meegemaakt en dat is ook best heftig. Zit niet op een orkaan te wachten maar voor mij is dat geen reden Cuba maar te mijden.

Mijn vrouw (48) heeft in haar hele leven 5 orkanen doorstaan. Dat is dus eens in de tien jaar…

Het weer tijdens het regenseizoen

In de zomer valt er meer neerslag op Cuba dan in de winter. Dat gebeurd meestal in de vorm van buien want ook in de zomer heb je 6 tot 9 zonne-uren per dag. Die buien zijn wel tropische en het kan behoorlijk kletteren! Nat worden bij 34 graden is overigens niet eens heel onaangenaam :-).

De kans dat jij een orkaan meemaakt.

De kans dat jij in je vakantie van twee of drie weken in een orkaan terecht komt is vrijwel nihil. Orkanen zie je redelijk goed aankomen want ze waaien wel heel hard, ze bewegen niet zo snel. Meteorologen weten zo’n twee weken van tevoren dat er risico’s zijn. Langzaam maar zeker wordt het pad van de orkaan duidelijker en ongeveer twee dagen voor de storm weten ze vrij zeker welk gebied hij gaat treffen.

Evacuatie

Cuba begint dan direct met de evacuatie van mensen. Toeristen eerst en dan de rest van de bevolking. In de VS roepen de overheid en het nieuws dan: ‘Evacuate!’ en doet vervolgens niets. Iedereen in het bedreigde gebied pakt zijn auto en… beland in een enorme file. Het wordt een grote puinhoop.

Op Cuba coördineert en organiseert de overheid de evacuatie. Met bussen wordt iedereen in veiligheid gebracht en in de omliggende gebieden worden vrouwen en kinderen in de ziekenhuizen opgevangen. De kans dat jij in het oog van de orkaan terecht komt is NUL. Je bent dan allang ondergebracht in een hele andere streek, waar het dan wel behoorlijk kan waaien en regenen.

Tip: Wees niet te veeleisend met de roomservice tijdens een orkaan.

Herstel na de orkaan.

In september 2017 trok Irma over Puerto Rico en over Cuba. Irma was uitzonderlijk groot en krachtig!

Een jaar later had op Puerto Rico ongeveer de helft van de huizen weer stroom. Op Cuba duurde dat…

VIJF dagen!!! En vier dagen daarna had bijna iedereen weer stroom en water. Cuba is niet alleen goed voorbereid op de komst van orkanen, ze weten na vertrek de boel weer aan de gang te krijgen. Het leger wordt ingezet en de bevolking krijgt een verplichte ‘maak je eigen straat schoon’ dag.

iedereen verplicht opruimen en poetsen

Ik kwam vorig jaar een dag of tien na het passeren van Irma aan. Er was weinig te merken van de natuurramp. Afgezien van behoorlijk wat omgewaaide bomen op het platte land, een weggespoelde brug in het noorden en best wel wat waterschade aan huizen die aan zee lagen ‘deed’ heel Cuba het gewoon weer. De mensen waren nonchalant over het gebeuren. De grootste klager die ik tegenkwam was een buitenlanders wiens lift het niet meer deed.

Het leven ging gewoon door.

Er is door Irma geen enkele toerist gewond geraakt. Geen enkele!

Consequenties van een orkaan.

Het effect van een orkaan die jouw vakantie komt verstoren is hooguitdat je in een stevig hotel in een veilige zone wordt ondergebracht en misschien wel een paar dagen ’s nachts in het donker zit omdat er geen stroom is. Fysiek loop je  geen gevaar en laten we eerlijk zijn: je komt wel thuis met een goed verhaal!

Conclusie:

De kans dat je in een orkaan terecht komt op Cuba is vrijwel nul. De kans dat je lichamelijke schade ondervindt zo mogelijk nog kleiner. Wel moet je in het orkaanseizoen rekening houden met af en toe hele flinke tropische buien en kan het water tot aan je knieën door de straten stromen. Ook dat gebeurd zeker niet elke dag!

Heel veel toeristen zijn bang voor het orkaanseizoen dus je hebt het eiland voor jezelf! Het is geen enkel probleem een Casa Particular te vinden en zelfs huurauto’s zijn beschikbaar!

Kleine lettertjes: Uit dit artikel kunnen geen rechten ontleend worden… dit voor het hypothetische geval dat je een dakpan op je hoofd krijgt door een wat stevige wind…

Havana, net van het gebaande pad

10 dingen in Havana die net buiten de gebaande paden liggen.

 

Elke toeristengids stuurt iedereen naar dezelfde dingen in Havana. Natuurlijk moet je de hoogtepunten van de Oude Stad zien! Die vind je in alle reisgidsen of gewoon door de hordes in wandelsandalen te volgen. Dus, omdat wij net een stukje dieper gaan:

Hier zijn 10 dingen die net buiten de vaste routes van de typische toerist liggen:

Clandestina

Deze winkel is een schoolvoorbeeld van het nieuwe Cubaanse ondernemerschap. Iedereen werkt hier op een eigen vergunning. Ze ontwerpen en drukken hun producten zelf en laten ze door andere ‘ondernemers’ maken. Dit deden ze al voordat het legaal was. Vandaar de naam. Als je dan toch een typisch Cubaans T-shirt of Tasje wilt kopen, doe het dan hier. Origineel, best wel goede kwaliteit en je ondersteunt een zelfstandig bedrijfje.

Villegas 492 tussen Brasil en Muralla 

Club Havana

Persoonlijk denk ik dat iedereen zijn rondreis fout inricht. Na een lange reis en een jetlag in de rugzak gaan ze zo veel mogelijk zien van Havana en trekken daar standaard een dag of twee te weinig voor uit. Vervolgens reizen ze naar Viñales en via Playa Larga naar Trinidad en Santa Clara om dan totaal uitgeput te gaan bijkomen op het strand van Varadero. Als ik een reisje organiseer dan stuur ik mensen eerst een dagje naar Club Havana om bij te komen om zo fris aan hun ontdekking van Cuba te beginnen. Uitrusten aan het strand heeft weinig zin want die nachtvlucht terug sloopt je toch wel.

wClub Havana was de yachting club voor de elite. Daar is in het moderne, socialistische Cuba natuurlijk geen plaats voor dus is het omgetoverd in een Beach Club met strand, zwembaden, ligstoelen, tennisbanen en twee uitstekende restaurants. Hier kom je lekker bij!

Entree is 10 CUC maar daarvan mag je er 7 besteden aan eten en drinken. En als je naar Club Havana gaat, maak dan een uitstapje naar Fusterlandia (zie hieronder).

De beurs

Hier zat vroeger de beurs van Havana. Omdat het huidige systeem het principe van aandelen niet kent is het nu een eetzaal voor de arbeiders. Gewoon binnenlopen en (bijna) gratis eten! (verwacht voor die 25 MN geen culinaire maaltijd!

ObraPia 257

 

Ministerie van Publieke werken.

De staat van dit ministerie weerspiegelt de staat van de Cubaanse infrastructuur. Om eerlijk te zijn is dit een grapje want het ministerie is een paar jaar geleden verhuisd omdat er 5000 ambtenaren bijkwamen. Niet dat dat de kwaliteit van de infrastructuur heeft verhoogt.

Hoek Sol en Aguilar.

Tijdelijke containerwoningen.

De bewoners van het nu geheel gerenoveerde Plaza Veilla werden uit hun overbevolkte villas gehaald en hier tijdelijk opgevangen. Elke keer als er weer een project klaar was bepaalde een commissie wie terug mocht naar de nu kapitale villa en wie in Alamar een flatje kreeg. De bewoners van de laatste villa mochten hier blijven wonen.

Muralla tussen Calle Cuba en Plaza Veilla

Carlos III

 

Dit is het grootste winkelcentrum van Havana. Het bezoeken waard omdat je kunt zien hoe hoog de prijzen zijn die de winkels vragen en tegelijkertijd ziet dat heel veel Cubanen er inkopen doen.

Als je hier geweest bent heb je voor jezelf de mythe dat Cubanen 20 of 40$ per maand verdienen wel doorgeprikt. (Tenzij je helemaal blind bent natuurlijk,)

Geen plek voor mensen die van rust en stilte houden!

 Boulevard Carlos III

Salchi Pizza

Een sterrenkok die brood bakt in een klein bakkerijtje. Heb de Michelin ster zelf in handen gehad. Die had hij verdient met zijn bijdrage aan slow cooking en zijn gevulde ei. Hij heeft drie jaar geleden een bakkerijtje geopend en bakt culinair brood. Populair bij de expats en de diplomaten. Lunch is mogelijk!

Hoek Infanta en Zanga

Plaza Angel,

Niet alleen een van de mooiste pleintjes in Havana maar opgeluisterd door het ‘slaven meisje’ en de doopkerk van José Marti. (De nationale held van Cuba). Het terrasje was een van de eerste hippe tenten en deze buurt is de Jordaan van Havana. 

 

Rafael Trejo Boksschool

Als je hier binnenkomt kun je je niet voorstellen dat dit een van de beroemdste en beste boksscholen ter wereld is. Trainers van over de hele wereld komen hier om beter te leren trainen. Je kunt een rondje sparren met een van de boxers… Neem een grote, die zijn ‘liever’.

Calle Cuba

Virgen de Regla

Voor je op het pont stapt (1MN) neem je een cappucino op de eerste verdieping van de haven.

5 MN voor een geweldige koffie met dito uitzicht!

Kapel aan de overkant van de baai. Je moet hierheen met het pontje wat op zich al een avontuur is. Deze kapel is gewijd aan de Maagd van Regla en dat is een van de belangrijkste heiligen in het Yuruba geloof (de Cubaanse VooDoo-variant).

 

 

Fusterlandia

 

Gaudi-imitatie van hoog niveau!

 

Prima te combineren met een dagje Club Havana.

 

 

Local Hero

 Als wilt leid ik je langs al deze plekken en nog veel meer. Ik ben namelijk een Local Hero bij TripUniq.

Nog meer inspiratie opdoen?

Hoe ga je om met die vermaledijde Jineteros 

Doe Havana per Fiets

 

 

 

 

 

Producten van Cuba & Co:

Ebook Cubaanse Dimensie 1,95
Ebook CubaConga 11,95

10 leuke weetjes over Cuba

Weetjes over Cuba

Cuba is een land dat werkelijk in alles anders is van wat wij gewend zijn in de rest van de wereld. Het ver doorgevoerde socialisme dat al 62 jaar de mentaliteit vormgeeft heeft een aantal bijzondere bijwerkingen. Hier geven we je 10 weetjes over Cuba die leuk zijn voor je vertrekt.

Alles is van iedereen

1.    Vrijwel alles is van de staat. Er is dus geen concurrentie tussen bedrijven. Het maakt dus niet uit op welk terras je gaat zitten of waar je een auto huurt. Je zit op een terras van de staat en je huurt een auto van de staat. Een uitzondering daarop zijn de Casa Particulars en zo’n beetje alle illegale activiteiten die het eigenlijke inkomen van de Cubaan vormen. Niemand leeft van 20$ in de maand zoals veel bronnen je willen laten geloven. Iedereen ‘klust bij’.

Behalve als het privé eigendom is

2.    Casa Particulars zijn een soort Bed & Breakfast die zwaar door de staat gecontroleerd en belast worden. Ze hebben een speciale vergunning nodig. Vaak wordt slapen in een C.P. gezien als ‘overnachten bij de echte Cubanen maar in werkelijkheid zijn dit de elite. De eigenaren van jouw Casa zijn niet arm of zielige Cubanen die geen kansen hebben in het leven. Je slaapt dus niet bij ‘normale Cubanen’. Het is een beetje alsof je in een villawijk in Wassenaar gaat logeren.

Gratis opleidingen

Weetjes over Cuba

Alle kinderen gaan naar school

3.    Scholing is gratis en best wel goed op Cuba. Kinderen zitten tot 16 jaar verplicht op school en dragen uniformen waaraan je kunt zien welke school ze doen. Pas op de universiteit gaan de studenten ‘normaal’ gekleed. Studenten krijgen zakgeld (een beetje) en in principe alles wat ze nodig hebben (de basisbehoeften zoals eten en zeep). Geen studiebeurzen/-leningen of wat dan ook. Als tegenprestatie voor hun opleiding doen alle studenten 3 jaar sociale dienstplicht.

Iedereen kan lezen en schrijven

4.    Cuba heeft de hoogste geletterdheidsgraad van heel midden en zuid Amerika. 97% van de Cubanen kan lezen en schrijven. De gemiddelde Cubaan schrijft echter erbarmelijk en vol spelfouten…

Cubanen worden oud

5.    De levensverwachting op Cuba is te vergelijken aan die bij ons. De kindersterfte is lager dan bij ons! Ja, dat lees je goed, op Cuba is de kindersterfte lager dan bij ons! Dat kan natuurlijk ook komen doordat tijd op Cuba een relatief ding is…

Gratis naar het ziekenhuis

Weetje over Cuba

ziekenhuis is gratis

6.    Gezondheidszorg is gratis. Tenminste dat is de officiële versie. In de praktijk zorgt een cadeautje voor de arts dat de wachttijden aanzienlijk bekort worden. Medicijnen kosten, als ze beschikbaar zijn, vrijwel niets… Let wel: Als ze beschikbaar zijn. Als dat niet het geval is, moet men de zwarte markt op en daar worden aardige winsten gemaakt op medicijnen die gestolen zijn uit de apotheek die ze vrijwel gratis zou moeten leveren… Meestal is de apotheker of het personeel de ‘handelaar’. Cuba kent dus ook geen ziektekostenverzekering, eigen bijdrage of welke vorm van kosten dan ook. Je ogen laten lazeren? Gratis!

Even terug naar de conclusie van punt 1: ‘Iedereen klust bij’. De arts klust dus bij door cadeautjes te accepteren (en die weer te verkopen) en de apotheker klust bij door medicijnen via de achterdeur te verkopen. Meer inzicht in deze zwarte markt in ons boek.

Geen echte honger

7.    Elke Cubaan krijgt een gratis basispakket aan eten (net genoeg om niet dood aan te gaan), betaalt nauwelijks voor zijn huis, gas, water, licht, bus, bioscoop en andere basisbehoeften. Zodra je echter iets meer wilt dan de absolute basis betaalt een Cubaan, in verhouding met zijn salaris, zich helemaal blauw!

Niemand is dakloos en niemand gaat er dood van de honger.

Criminaliteit

8.    Cuba is bijna ongelofelijk veilig! Er zijn (bijna) geen drugs, (bijna) geen wapens en (bijna) geen overvallen. Er is een gezegde dat de Cubaanse politie altijd haar mannetje vindt… Of dat waar is weten we niet. Dat willen we ook niet onderzoeken zoals veel andere dingen uit ons boek wel. Er worden zeker stukken meer misdaden opgelost dan bij ons! Pas wel op voor zakkenrollers en gauwdieven. Cubanen zijn eerlijke mensen maar je moet ze wel een beetje helpen.

Racisme

9.    Cuba is een ware smeltkroes van rassen en racisme bestaat (officieel) niet. Qua kleur bestrijken de mensen alle scala’s, van diepzwart tot roomblank. Door de eeuwen heen zijn er Indianen, Spanjaarden, Afrikanen, Russen en nog een heel scala aan immigranten geweest. Je kijkt je ogen uit want deze smeltkroes heeft hele mooie mensen voortgebracht. Discriminatie bestaat niet op Cuba! En dat moet je vooral niet doodnuanceren.

Informatie

Informatie over Cuba is een drama. Vrijwel alle websites en heel FaceBook wordt volgeschreven door mensen die er twee of drie weken geweest zijn en er dus helemaal niets van begrepen hebben. Wij wonen hier en kijken echt anders tegen het leven op Cuba aan (zoals je misschien in deze post al gemerkt hebt.

10. Hier vind je alles wat je over Cuba zou moeten weten keurig op een rijtje

Feminisme

11.    Cuba is een droom voor feministen. Mannen en vrouwen worden volledig gelijk behandeld door de Cubaanse overheid. En omdat er geen bedrijfsleven is dat dit principe in de weg kan zitten is het een van de meest gelijkwaardige landen ter wereld!

Over sterke vrouwen gesproken en leuke weetjes over Cuba gesproken:

blog-cuba-samen-vinales-kort

Fervent reizigster Edith reist al ruim vijftien jaar de wereld over en houdt hierover een blog bij, waarop ze tips, anekdotes en persoonlijke ervaringen deelt over haar reizen.
Voor wie zich wel eens afvraagt hoe het voor Cubanen moet zijn om voor het eerst buiten hun land te zijn, is het blog van Edith een aanrader. Ze beschrijft vaak hoe haar Cubaanse vriend hun reizen ervaart, van overvolle supermarkten en reizen met een rugzak op tot het meemaken van sneeuw en kou in Bolivia en het missen van het hechte thuisfront. Ze ‘interviewt’ haar vriend ook af en toe om deze bijzondere ervaringen eens uit zijn eigen mond te horen. Verrassend en ontroerend tegelijk soms en haar blog is een plezier om te lezen.

Je kunt Edith & Jesús volgen op hun website, of via hun Facebook, Twitter of Instagram. Edith is FAN van CubaConga!

En nog veel, heel veel meer…

Cuba heeft maar liefst 36 ministeries! Dat kan natuurlijk nooit bureaucratie opleveren…

11.    Cuba heeft nog veel meer leuke weetjes…

Daarvoor verwijzen we naar ons boek, dat verplichte lectuur zou moeten zijn voor iedereen die naar Cuba gaat! (beweren we niet alleen zelf… Hebben we ook van horen zeggen). Koop het HIER en stuur het terug als je het niets vindt. Krijg je van ons gewoon je geld terug.

Sowieso geven we je op de bestelpagina een tip die je minimaal een uur op het vliegveld gaat besparen…

Wil je een paar absurde, waargebeurde verhalen over Cuba lezen: Absurditeiten op Cuba. Je lacht je rot…

Aanbevolen artikelen:

Hoe boek je een authentieke Casa Particular

Wat is een redelijk budget voor Cuba?

Budget voor Cuba

Wat is een redelijk budget voor Cuba?

Je kunt op Cuba een heleboel geld kwijt als je wilt. Een hoog budget zou met een super-de-luxe Casa Particular of 5 sterren hotel beginnen. Reken dan op een vanaf budget van 400 per dag om te slapen. (Meer kan ook!) In deze post wil ik kijken naar een:

Redelijk budget

Allereerst moet je ernaar toe. Dat doe je met het vliegtuig. Je kunt ook per boot maar dat duurt twee weken (wel goed tegen de jet-lag). Voor mensen die tijd genoeg hebben, bel eens met Nirit Shipping, die nemen wel eens een passagier mee.

Er zijn verschillende vliegtuigmaatschappijen. Zoek dat maar lekker zelf uit, deze post gaat over je budget op Cuba. Ik weet namelijk niet waar jij woont of waar je heen wilt (Cuba is best groot). KLM, TUI, Air France, Jetairfly gaan allemaal naar Cuba.

Niet goedkoop

Cuba is geen goedkoop land. Het lijkt niet op Azie! Je kunt er onmogelijk voor 5 $ per dag leven. Sterker nog, Cuba begint de laatste tijd zelfs vrij duur te worden.

Waar geef je allemaal geld aan uit op Cuba?

Overnachten
Eten/drinken
Transport
Winkelen/inkopen
Drinken
Uitgaan
gezelschap
Cultuur
Diversen

Laat me die posten één voor één tegen het licht houden:

Overnachten

Overnachten kan op verschillende manieren:

Hotel.

Hotels zijn duur, slecht, lawaaierig en altijd één of twee sterren minder waard dan het aantal dat ze op de gevel hebben gehangen. (Al is Parque Central recentelijk letterlijk twee van die sterren verloren, niemand gewond geraakt). Ik zou iedereen aanraden hotels te vermijden. Punt. (budget vanaf 30 CUC voor een dump tot 600 voor de tophotels, die helemaal niet zo top zijn.

Casa Particular.

Je kunt al een casa vinden voor 20 CUC maar de meeste casas vragen 25 tot 40. Er zit enorm kwaliteitsverschil in de casas en de uitdaging hier is dus het vinden van een goede prijs/kwaliteit verhouding. De prijs zegt weinig over de kwaliteit. Prijzen zijn altijd per kamer en meestal zonder ontbijt. Zo boek je een Casa Particular.

De meeste sites en boeken over Cuba houden hier op. Er zijn echter nog andere manieren. Als je al een paar posts op dit blog hebt gelezen dan weet je dat ik meestal anders tegen de dingen op Cuba aankijk dan wat de main stream websites je vertellen. Dat komt omdat ik resident ben en zij twee weken zijn komen kijken…

Campismos.

Een van mijn favoriete plekken om te overnachten. De meeste Campismos zijn enkel voor Cubanen maar een aantal accepteert ook toeristen. Mijn favoriete Campismo ligt twee kilometer buiten Viñales. Kosten voor een bungalow(tje) ongeveer 8 CUC per dag. Je zou een Campismo kunnen reserveren maar beter is het gewoon erheen te gaan en een Cabaña huren. Het leuke aan Campismos is dat je er meestal officieel niet als buitenlander kunt verblijven maar dat het meestal wel lukt. Je komt geen enkele andere toerist tegen. Als er andere gasten zijn dan zijn dat Cubanen… Ik ga binnenkort eens een hele post over Campismos schrijven.

Hostals.

Dit is een vrij nieuw fenomeen op Cuba. De meeste grote steden hebben tegenwoordig hostals (een soort jeugdherbergen). Op basis van een Casa Particular vergunnen zetten ze drie stapelbedden in een kamer en verhuren per bed (4 tot 7 CUC/nacht). Prima manier voor jongere backpackers om niet alleen goedkoop te slapen maar ook medereizigers te ontmoeten.

Illegale huizen.

budget huis

Je weet nooit waar je terecht komt… maar goedkoop is dit huis wel

Cubanen zijn bereid je voor een tientje een kamer te verhuren. Deze huizen hebben geen vergunning en over het algemeen weinig comfort. Op zich is het geen probleem dat het huis niet over de juiste vergunningen beschikt. Het risico is niet voor jou, je kunt hooguit om drie uur ’s nachts door de politie op straat gezet worden. Voor de Cubanen is het echter een ander verhaal. Die lopen het risico hun huis kwijt te raken of een flinke boete (in CUC) te moeten betalen. Omdat jij geen enkel benul hebt van hoe groot dat risico is kun je dat het best door de Cubaan in kwestie laten bepalen. Als iemand je een illegaal huis aanbiedt mag je dat wat mij betreft gewoon aannemen.

budget omlaag

Onderhandel

Alle prijzen zijn altijd onderhandelbaar! Behalve bij de hotels en de Campismo’s praat je er met een beetje moeite 20% per nacht vanaf. Onderhandel wel zelf, een Cubaan voor je te laten onderhandelen verhoogt de prijs met 20%!

Conclusie Budget overnachten:

Je kunt onmogelijk goedkoper slapen dan voor 7 if 8 CUC per nacht. Sterker nog ik zou als minimum gemiddelde 20 CUC nemen als je zuinig aan doet. Een meer reële schatting is 25-30. Doe dat maal het aantal nachten dat je op Cuba verblijft en je hebt een redelijk budget voor overnachtingen. Als je in de betere Casa’s wilt verblijven of veel tijd in Trinidad, Viñales of oud Havana wilt doorbrengen verhoog dat al snel dan naar 30-50. (Dat is per kamer, niet per persoon.)

Eten en Drinken

Ook hier geld natuurlijk weer dat het afhangt van wat en hoe je wilt eten en drinken. Ontbijt in je Casa Particular kost tussen de 3 en de 5 CUC. In het cafetaria verderop in de straat (er zit altijd een cafetaria verderop in de straat) kost een broodje kaas met een vers sapje zo’n 80 cent. (Wel ff geld op Cuba lezen). Lunch en diner zijn een zelfde verhaal. Bij een cafetaria 2 CUC, in je Casa 5-15 en in de betere paladars/restaurants 20 tot 100 CUC pp. En 100 CUC uitgeven is geen garantie voor een goede maaltijd! Een redelijk budget voor eten is 15-20 pp/pd. Soms eet je goedkoper en soms wat duurder. Meer

Geen Budget food

Geen Budget food

budget tips in ons boek. Je kunt namelijk best redelijk eten voor een schijntje.

Kreeft is altijd duurder dan kip en het is niet eens echte kreeft op Cuba het zijn langoustines.

Transport

Het budget dat je voor transport nodig hebt hangt af het aantal kilometers dat je wilt afleggen tijdens je vakantie en de manier waarop.

De huurauto. Daar hebben we een hele post over geschreven. Meer over huurauto’s

De bus.

Tussen alle grote steden en toeristen centra rijd de Viazul. Vaak zijn die volgeboekt (of wordt dat gezegd). Een oplossing daarvoor geven we je in ons boek (ik weet het, een beetje flauw, maar we willen nu eenmaal graag dat je ons boek leest :-)).

Overigens is in april ’19 het Viazul station verhuisd naar het nationale busstation op de hoek van Boyeros en 19 de Mayo.

De (illegale)taxi.

Je kunt, ook voor de langere afstanden, een taxi nemen. Dat zijn illegale taxi’s. Ze zouden iets duurder moeten zijn dan een Viazul maar niet veel als je goed onderhandeld. Hier besteden we aandacht aan bij de huurauto op Cuba.

De camion

Budget Cuba

Niet comfortabel, wel goedkoop!

Tussen alle grote steden rijden ook omgebouwde vrachtwagens. Die betaal je in MN en kosten een fractie van alle andere transport methoden. In Havana vertrekken ze vanaf het treinstation. Een paar jaar geleden was deze vorm van vervoer nog zeer oncomfortabel maar free enterprise werpt zijn vruchten af en er zijn al vrachtwagens (camiones) met comfortabele stoelen en zelfs airco. Op mijn 50ste verjaardag heb ik besloten dit niet meer te doen… Mijn botten hebben er geen zin in. Vier jaar later noodgedwongen toch weer in een Camion gaan zitten… Prima stoelen!

De trein…

NIET DOEN… Gewoon niet. Vertrekt nooit op tijd, valt onderweg stil, komt dus nog later aan. Is zeer oncomfortabel, erg traag en vies. Zelfs Cubanen vermijden de trein als ze kunnen.

Liften

Ook niet doen. Er zijn genoeg Cubanen die geen cent te makken hebben afhankelijke van deze vorm van transport.

Conclusie Transport Budget:

Maak een grove schatting van het aantal kilometers dat je af denkt te gaan leggen en deel dat door 3,5. Daarmee kom je een heel eind. Dit geldt niet als je een auto huurt. Dat is ongeveer dubbel zo duur. Als je vrachtwagens gaat nemen dan halveer je je budget. Binnen de stad loop je, neem je de vaste route taxi of bus. Je kunt in Havana zelfs fietsen huren. (14 CUC per dag per fiets).

Alternatieve vormen van transport: Van A Naar B op Cuba

Winkelen en inkopen

Alles meenemen wat je nodig hebt. Het aan te raden budget om te winkelen is dus NUL… Alles op Cuba is slechter en duurder dan hier. Uitzondering hierop is eten kopen op de markt en zelf koken. Dat is spotgoedkoop (als je je niet vergist in de valuta… Markten zijn altijd in MN).

Drinken

Tja, wat kost drinken? Een biertje kost 1 of 1,5 CUC, afhankelijk waar je het nuttigt. Cola kan vanaf 55 cent. Een mojito (echt toeristen drankje trouwens) kun je al vinden voor 1 maar daar moet je wel voor uit de toeristische zone’s. Koffie van 1 MN tot 2,50 CUC. Ik kom prima rond met 5 per dag voor drinken. Sommigen halen daar het middaguur niet mee. Lekker vers fruitsapje bij een cafetaria… 3 MN (da’s 12 cent). Reken 8-10 per dag per persoon voor drinken en je komt nooit tekort.

Uitgaan.

Entree van de meeste disco’s voor toeristen 10 CUC. Live muziek in oud Havana, gratis. Straatfeestjes en openlucht concerten Gratis. Een avond op de Malecon met een fles rum 6,90 (literfles Havana Club 3 años. Geen zorgen, die komt op!)

Gezelschap

prostituee Cuba

80 per dag…

Afhankelijk van hoe goed je Spaans is, hoe goed je de wereld van de exotische gezelschap dames en heren begrijpt en allerlei andere wensen. Zowel mannelijk als vrouwelijk gezelschap kost je tussen de 50 en de 80 per dag als je CubaConga niet gelezen hebt. Gezelschap dat je in de disco ontmoet kost ongeveer het dubbele. CubaConga en ‘Liefde en Seks’ brengt je budget in dezen met 70% terug.

Ik neem deze post verder niet mee in de budget berekening. Er is gezelschap te huur, maar mocht je daarvoor naar Cuba willen raad ik je andere, eenvoudigere en goedkopere bestemmingen aan… of natuurlijk een leuk boekje van mijn hand.

Echte vrienden ga je niet maken. Je bent toerist en de Cubanen die jij tegenkomt zijn op je geld uit. Sorry…

Kosten Cubaanse vrienden: CUC of 5-10 per dag per stuk… Klinkt bot maar is helaas de waarheid. De sociaal-economische-culturele kloof is gewoon te groot. Na het lezen van CubaConga ongeveer de helft.

Cultuur.

Entree musea 3 tot 8 CUC. Ballet en Opera 25. Bioscoop 80 cent. Open lucht concerten gratis. Salsa op straat gratis.

Diversen

Op zich zijn de diversen uitgaven het interessantst. Opgelicht worden valt hieronder. 5 tot 100 CUC per dag. Je kunt dit deel van je budget niet helemaal zelf bepalen. Maar we kunnen je hier enorm bij helpen. Dat begint al op het vliegveld waar iedereen geld wil wisselen na een lange reis en dito wachttijd. Veel mensen leveren hier hun eerste briefje van 50 in (zonder daar iets voor terug te krijgen)… Voorkom in ieder geval die wachttijd

Conclusie Totaal Budget:

Je kunt prima leven op Cuba voor 50-60 euro per dag per persoon als je met twee of meer op stap gaat. Met een paar kunstjes is dat bedrag naar 35-40 te krijgen en met een beetje onbenul naar 100-veel meer. Zorg dat je benul hebt voor je gaat! 

Laatste update van dit artikel: Juni 2018

Aanbevolen artikelen:

Benul van geld verlaagt je kosten

Zo zitten die verschillende Pesos in elkaar